Rahim İçi Araç (Spiral)

Spiral (Rahim İçi Araç) Nedir?

Rahim içi araç (RIA), yaygın olarak spiral olarak bilinen, uzun süre etkili ve güvenilir bir doğum kontrol yöntemidir. T şeklinde küçük bir cihaz olan spiral, rahim içine yerleştirilerek gebeliği önler. Günümüzde bakırlı ve hormonlu olmak üzere iki ana tip spiral bulunmaktadır. Bakırlı spiraller 10 yıla kadar, hormonlu spiraller ise 5 yıla kadar koruma sağlamaktadır. Elazığ Kadın Doğum Kliniği'nde Doç. Dr. Ebru Çelik Kavak tarafından spiral takma işlemleri gerçekleştirilmektedir.

Spiral, dünya genelinde en yaygın kullanılan geri dönüşümlü doğum kontrol yöntemlerinden biridir. Doğurganlığı hemen geri dönen, emziren kadınlar için güvenli ve herhangi bir sistemik yan etkisi olmayan (bakırlı spiraller için) bir yöntem olması büyük avantaj sağlamaktadır. Doğru şekilde takıldığında ve uygun adaylarda kullanıldığında başarısı çok yüksektir. Hormonlu spiraller (Mirena vb.) aynı zamanda aşırı adet kanaması şikayeti olan kadınlarda tedavi amaçlı da kullanılabilmektedir.

Spiral Çeşitleri

• Bakırlı Spiral: Bakır içeren, 10 yıla kadar koruma sağlayan, hormon içermeyen seçenek
• Hormonlu Spiral (Mirena): Levonorgestrel hormonu salan, 5 yıl koruma sağlayan seçenek
• Hormonlu Spiral (Kyleena): Daha düşük hormon dozlu, 5 yıl koruma sağlayan seçenek
• Hormonlu Spiral (Jaydess): En düşük hormon dozlu, 3 yıl koruma sağlayan seçenek

Spiral Kimler İçin Uygundur?

Spiral, çocuk sahibi olma potansiyeli olan ve uzun süre doğum kontrol yöntemi arayan kadınlar için ideal bir seçenektir. Doğum yapmış ve yapmamış kadınlarda güvenle kullanılabilir. Günlük ilaç almayı unutan kadınlar, emziren anneler, doğum kontrol hapı kullanmak istemeyen kadınlar ve uzun etkili korunma isteyenler için uygundur. Hormonlu spiraller, aşırı adet kanaması veya adet sancısı yaşayan kadınlarda tedavi amaçlı da tercih edilmektedir.

Spiral Kimler İçin Uygun Değildir?

Spiral kullanımı her kadın için uygun olmayabilir. Aktif pelvik enfeksiyonu olanlar, rahim anomalisi bulunanlar, teşhis edilmemiş vajinal kanaması olanlar, rahim ağzı veya rahim kanseri olanlar için spiral uygun değildir. Bakır alerjisi olan kadınlarda bakırlı spiral kullanılmamalıdır. Doç. Dr. Ebru Çelik Kavak tarafından yapılan detaylı muayene sonucunda spiral kullanımı uygun olup olmadığı belirlenmektedir.

Spiral Nasıl Etki Eder?

Bakırlı spiraller, rahim içinde bakır iyonları salgılayarak spermin hareketliliğini engeller ve döllenmeyi önler. Ayrıca rahim iç zarında lokal bir inflamasyon oluşturarak döllenmiş yumurtanın rahim içine yerleşmesini engeller. Hormonlu spiraller ise rahim içine progesteron hormonu salgılayarak rahim iç zarını inceltir ve servikal mukusu kalınlaştırarak spermin geçişini zorlaştırır. Her iki mekanizma da gebeliği yüksek oranda önlemektedir.

Spiral Kullanımının Avantajları

• Günlük hatırlama gerektirmez, tak-çalıştır prensibiyle çalışır
• Uzun süreli koruma sağlar (3-10 yıl arası seçenekler mevcut)
• Çıkarıldığında doğurganlık hemen geri döner
• Hormonlu spiraller adet kanamasını azaltır ve adet sancılarını dindirir
• Bakırlı spiraller hormon içermez, sistemik yan etki riski düşüktür
• Emzirme döneminde güvenle kullanılabilir
• Doğum kontrol haplarına göre ilaç etkileşimi riski yoktur
• Uzun vadede ekonomik bir yöntemdir

Olası Yan Etkiler

Spiral kullanımı ile bazı yan etkiler görülebilir. Bakırlı spirallerde adet kanaması miktarında artış ve adet sancılarında şiddetlenme olabilir. Hormonlu spirallerde ise başlangıçta düzensiz kanama ve lekelenmeler görülebilir, ancak zamanla kanama azalır. Spiral yerleştirme sırasında kramp ve ağrı hissedilebilir. Nadiren spiral rahim dışına çıkabilir veya enfeksiyona neden olabilir. Bu durumlar için düzenli kontrol önemlidir.

Spiral Takılması ve Takibi

Spiral takılması genellikle adet döneminde veya adet bitimini takiben yapılır. Bu dönemde rahim ağzı daha açıktır ve işlem daha kolay gerçekleştirilir. İşlem yaklaşık 5-10 dakika sürer ve muayenehane şartlarında yapılır. İşlem öncesinde jinekolojik muayene yapılır ve enfeksiyon açısından değerlendirilir. Spiral takıldıktan sonra ip uçları vajinada bırakılır ve hasta ipi kontrol etmeyi öğrenir. İlk ay, 3. ay ve 6. ayda kontrol önerilir, sonrasında yıllık kontroller yeterlidir.

Elazığ Kadın Doğum Kliniği'nde spiral takma işlemi Doç. Dr. Ebru Çelik Kavak tarafından hijyenik koşullarda ve steril aletlerle gerçekleştirilmektedir. İşlem öncesinde hasta detaylı bilgilendirilir ve en uygun spiral çeşidi belirlenir. İşlem sonrası olası sorunlar ve dikkat edilmesi gerekenler anlatılır. Düzenli takip programları ile hastalarımızın sağlığı güvence altına alınmaktadır.

Hastalarımızın Yorumları